18 APRIL 2026
Het weer in Nederland gaat in seizoen, vier stuks die we allemaal kennen: het begint met de lente. 

De winterkoninkjes steken als de kop uit de grond, mooie vogels komen terug, het wordt warmer en de dagen worden langer. Daarna komt de zomer, waar de natuur in volle glorie is: de bijen vliegen overal rond, mooie kleuren overal en de langste dag duurt 16 uur! Vervolgens de herfst, waar de bomen hun bladeren verliezen, de temperatuur daalt en de dieren voedsel verzamelen voor de winter.


De cyclus sluit met de winter, waar niets meer bloeit (met uitzondering van een paar Wim Hof-freaks zoals de winterjasmijn en de winterheide), de insecten verstopt zijn en het lijkt alsof alles stil staat. Vervolgens begint deze cyclus weer bij de lente.

 

Deze cyclus is ook inspirerend wanneer ik kijk naar de fases in het leven. Ondanks dat de ene fase langer duurt dan de andere, en sommigen een heel leven lang, ben ik ervan overtuigd dat alles in cycli beweegt. In de ‘lente’ is iets nieuw, mooi en spannend. In de ‘zomer’ staat het in bloei: grote stappen, passie en warmte staan hier centraal. Het hoort zo te zijn! Maar naar verloop van tijd komt de herfst, waar het realisme intrede doet. ‘Is dit wel hoe ik het wil?’. Doorgaan kost moeite en de dingen gaan niet meer vanzelf.

 

Dat is het punt waar ik eigenlijk heen wil: de winter. De situatie is bekoeld, de interesse is net als de vogels vervlogen. Het is tijd om dingen anders te doen en afscheid te nemen van de dingen die niet mee gaan naar de volgende lente.

 

Als dit op een natuurlijke manier gaat, is deze cyclus vanzelfsprekend en ook geen probleem. Ik heb dit bijvoorbeeld ervaren met een vriendschap; op een bepaald moment was hetgene dat ons verbond niet zo relevant meer in mijn leven en daardoor verandert de dynamiek. De gesprekken zijn anders, ik moest ineens moeite doen om het gezellig te hebben. De herfst arriveert en de noodzaak om elkaar regelmatig te zien verdween.  Op den duur verwatert het contact en bevinden wij ons in de winter van onze vriendschap. Dit is naar mijn idee helemaal niet erg, zolang beide partijen dit kunnen accepteren.

 

Het pijnlijke begint echter wanneer iemand zich verzet tegen het aanbreken van de winter. Wanneer iets voorbij is en je het probeert in stand te houden. Misschien heb je veel liefde of tijd in iets geïnvesteerd of heeft hetgeen waar je afscheid van moet nemen je gebracht tot waar je nu bent: een werkgever die je een kans heeft gegeven toen je net afgestudeerd was, een partner met wie je veel hebt meegemaakt of het huis waar je opgegroeid bent. Na deze ‘investering’ kun je de positie toch niet opgeven? Of, misschien ben je iemand het wel verschuldigd, vertel je jezelf.

 

Maar als je echt naar je gevoel luistert weet je dat het tijd is voor iets anders. Het negeren van dat gevoel gaat ten koste van je energie en gemoedstoestand. Ik heb geleerd dat vasthouden aan iets dat voorbij is één van de belangrijkste redenen is van lijden. Ondanks de onzekerheid die afscheid met zich mee neemt, kun je met zekerheid zeggen dat je op dit moment niet gelukkig bent met wat is.

 

Zo ken ik iemand die al minstens twee jaar een baan in stand houdt die hij kloten vindt. Wat een lijdensweg is dat, om jezelf iedere ochtend uit bed te moeten trekken, voor iets waar je geen passie meer voor hebt. Iets wat je niet belangrijk, of zelfs niet leuk vindt. En ik bedoel dat niet denigrerend, of om te zeggen dat ik dat beter doe, ik ben zeker bekend met het onvermogen om afscheid te nemen en het lijden dat daarbij komt kijken, vandaar dit stuk.

 

Soms wordt de winter geïntroduceerd zonder aankondiging: je partner beëindigt de relatie, je contract wordt niet verlengd, je beste vriend verhuist naar een ander land of iemand dichtbij je overlijdt. En dan ligt de uitdaging niet in actie, maar in acceptatie.

 

Iemand vertelde mij ooit dat het onderdrukken van een emotie is als het onderwater houden van een bal terwijl je aan het zwemmen bent. In principe kun je best wel verder zwemmen, maar een deel van je energie gaat verloren aan het onderwater houden van de bal. En de bal zal op ongewenste momenten, wanneer je de controle kwijt raakt, onvermijdelijk omhoog komen. Het is een kunst om hem op zelfgekozen momenten omhoog laten komen, er goed naar kijken en hem op den duur achter te laten. Niet omdat de pijn dan weg is, maar omdat dan je handen vrij zijn om te zwaaien naar wat er gaat komen.

 

De winter is niet het einde van de cyclus, dat is het mooie eraan. Het is de voorbereiding voor de volgende lente.